Menopauze en overgang: jouw lichaam zoekt een nieuwe balans
De menopauze is een natuurlijke fase in het leven van iedere vrouw. Toch voelt deze periode voor veel vrouwen allesbehalve vanzelfsprekend. Je lichaam verandert, je hormonen zoeken een nieuw evenwicht en klachten die je eerder nooit hebt gehad kunnen ineens op de voorgrond staan. Denk aan opvliegers, nachtelijk zweten, vermoeidheid, stemmingswisselingen, slaapproblemen of moeite met concentreren.
Vanuit de orthomoleculaire natuurgeneeskunde kijken we verder dan alleen de hormonen. De overgang is namelijk niet alleen een verandering van de eierstokken, maar een periode waarin het hele lichaam zich opnieuw mag aanpassen. Juist daarom is het belangrijk om aandacht te besteden aan voeding, leefstijl, stress, darmgezondheid en de voedingsstoffen die jouw lichaam nodig heeft om deze nieuwe fase zo goed mogelijk te ondersteunen.
Wat gebeurt er tijdens de overgang?
De overgang begint vaak al enkele jaren voordat de laatste menstruatie plaatsvindt. In deze periode neemt de aanmaak van de vrouwelijke hormonen oestrogeen en progesteron geleidelijk af. Deze hormonen hebben invloed op veel meer processen dan alleen de menstruatiecyclus.
Ze spelen onder andere een belangrijke rol bij:
- de temperatuurregulatie;
- de botopbouw;
- de spiermassa;
- de huid en slijmvliezen;
- de hersenen en concentratie;
- de stemming;
- de slaapkwaliteit;
- de stofwisseling.
Omdat hormonen nauw samenwerken met het zenuwstelsel, de darmen, de bijnieren en de schildklier, kan iedere vrouw de overgang anders ervaren. Sommige vrouwen hebben nauwelijks klachten, terwijl anderen merken dat hun dagelijkse leven behoorlijk wordt beïnvloed.
De overgang is meer dan een hormonale verandering
In mijn praktijk zie ik regelmatig dat overgangsklachten niet alleen worden veroorzaakt door dalende hormoonspiegels. Ook langdurige stress, een verstoorde darmflora, tekorten aan vitaminen en mineralen, een instabiele bloedsuikerspiegel of een overbelaste lever kunnen ervoor zorgen dat het lichaam meer moeite heeft om zich aan te passen.
Daarom kijk ik altijd naar het complete plaatje. Niet alleen naar de hormonen, maar naar alle systemen die samenwerken om jouw lichaam in balans te houden. Door de oorzaak van klachten te onderzoeken ontstaat vaak meer inzicht én meer ruimte voor herstel.
Voeding als basis voor hormonale balans
Tijdens de menopauze verandert de behoefte aan bepaalde voedingsstoffen. Een gezonde en gevarieerde voeding vormt daarom de basis van een goede ondersteuning.
Belangrijke mineralen en vitamine zijn onder andere:
- Vitamine D, voor het behoud van sterke botten en een normale werking van het immuunsysteem.
- Calcium, dat samen met vitamine D bijdraagt aan sterke botten.
- Magnesium, dat helpt bij ontspanning, de spierfunctie en het verminderen van vermoeidheid.
- B-vitaminen, die bijdragen aan een normaal energieniveau en een gezonde werking van het zenuwstelsel.
- Omega 3-vetzuren, die een rol spelen bij de normale werking van hart en hersenen.
- Eiwitten, belangrijk voor het behoud van spiermassa tijdens het ouder worden.
Ook plantaardige voeding verdient extra aandacht. Producten zoals lijnzaad, peulvruchten en soja bevatten fyto-oestrogenen: natuurlijke plantenstoffen die qua structuur lijken op lichaamseigen oestrogeen. Iedere vrouw reageert hier anders op, waardoor een persoonlijk advies belangrijk blijft.
Kruiden kunnen een mooie aanvulling zijn
Binnen de kruidengeneeskunde worden verschillende kruiden al eeuwenlang traditioneel ingezet tijdens de overgang. Bekende voorbeelden zijn salie, rode klaver, monnikspeper en maca.
Deze kruiden worden traditioneel gebruikt ter ondersteuning tijdens de overgang en kunnen, afhankelijk van de persoonlijke situatie, een waardevolle aanvulling vormen op een gezonde leefstijl. Omdat ieder lichaam anders reageert, is deskundig advies belangrijk. Zeker wanneer je medicijnen gebruikt of een medische aandoening hebt.
Leefstijl maakt vaak het verschil
Naast voeding en eventuele supplementen speelt leefstijl een grote rol bij het ervaren van overgangsklachten.
Voldoende beweging helpt niet alleen om spieren en botten sterk te houden, maar ondersteunt ook de doorbloeding, de stofwisseling en het mentale welzijn. Daarnaast zijn rustmomenten minstens zo belangrijk. Een goede nachtrust, ontspanning en voldoende tijd in de natuur geven het lichaam de kans om te herstellen.
Stress verdient hierbij extra aandacht. Wanneer het lichaam langdurig onder spanning staat, maakt het meer cortisol aan. Dit stresshormoon kan de hormonale balans verder verstoren, waardoor bestaande overgangsklachten soms toenemen. Ontspanning, ademhalingsoefeningen, mindfulness of yoga kunnen daarom een waardevolle bijdrage leveren aan het hervinden van balans.
Orthomoleculaire begeleiding bij overgangsklachten
Iedere vrouw beleeft de overgang op haar eigen manier. Daarom bestaat er ook geen standaardoplossing. In mijn praktijk kijk ik naar jouw totale gezondheid en onderzoeken we samen welke factoren bijdragen aan jouw klachten.
Met behulp van een uitgebreide anamnese, leefstijladvies, voeding, kruiden, orthomoleculaire suppletie en waar nodig aanvullend onderzoek werken we aan een persoonlijk plan dat past bij jouw lichaam en jouw levensfase.
Het doel is niet om de overgang tegen te houden, maar om jouw lichaam optimaal te ondersteunen zodat het deze natuurlijke verandering zo soepel mogelijk kan doormaken.
De overgang als begin van een nieuwe fase
Hoewel de overgang soms uitdagend kan zijn, markeert deze periode ook het begin van een nieuwe levensfase. Veel vrouwen ervaren na verloop van tijd meer rust, meer zelfvertrouwen en een beter gevoel van balans.
Door goed voor jezelf te zorgen, aandacht te besteden aan voeding, leefstijl en ontspanning en je lichaam te ondersteunen waar dat nodig is, kun je de menopauze ervaren als een periode waarin je opnieuw in verbinding komt met jezelf.
Je hoeft deze overgang niet alleen te doorlopen. Met de juiste begeleiding en een persoonlijke aanpak kun je werken aan meer energie, meer veerkracht en een lichaam dat weer in balans voelt.
Esther Hendrikse
Orthomoleculair therapeut ONT